NVN Biesbosch expeditie 2009

Eindelijk was het zover. De winnaars van de wedstrijd NVN natuurfotograaf van het jaar 2009 zijn de afgelopen dagen op expeditie geweest in de Biesbosch.



Op een eiland midden in de Biesbosch werd de uitvalsbasis ingericht. Naast de dienstwoning van veldwerker Rob van der Made van Staatsbosbeheer, staat een klein eenvoudig oud huisje. Een goed onderkomen op een fantastische lokatie. Als snel werd het de fotografen duidelijk dat het hier wemelt van het wild. De reeën en de bevers zwierven rondom het huisje, de lepelaars fourangeerden in het ondiepe water. De begeleiding was super. Onder de bezielende leiding van boswachter Jacques van der Neut, stonden een aantal heren van Staatsbosbeheer klaar met raad en daad en een hele watervloot. De fotografen werden op hun wenken bediend en konden gaan en staan waar ze wilden. Maar er is altijd iets dat tegenzit. Deze keer was dat het weer. Strak blauwe luchten, af en toe een wolkje, warm en een stevige bries. Dat is balen, zeker met de prestatiedruk waaronder de fotografen gebukt gingen. De winnaars van de wedstrijd mogen namelijk een groepspresentatie geven tijdens het komende NVN Internationaal Natuurfoto Festival op 13 februari 2010.

Van links naar rechts Herman van der Hart, Frank Jordan (NVN organisatie), David Pattyn, Gerard Jordan (NVN organisatie), Johan van de Watering, Eric Bergmeester (NVN bestuur), Theo Koeten (NVN bestuur) en Rob Riemer.

Gisteravond kwam het NVN bestuur een kijkje nemen bij de mannen. Tja, inderdaad het waren allemaal mannen. En dat terwijl er zoveel goed fotograferende dames zijn in Nederland. Helaas konden niet alle prijswinaars aanwezig zijn. We werden opgewacht door de eilandbewoner Rob met zijn werkschuit. Moe van een lange dag werken en de felle zon, vonden we de mannen ergens op het eiland rustend aan de waterkant tussen het riet. Verbrande koppen en spannende verhalen. Al snel bleek dat er altijd een gezonde competitie gaande is. De een ziet altijd meer dan de ander, en als dat dan net een bever is terwijl de rest ligt te slapen, dan blijven de slaapkoppen dat de hele tijd horen.




Jacques had iedereen uitgenodigd voor een barbeque. Tjonge, wat een luxe. Fantastisch hoe hij dat had georganiseerd. Tot laat op de avond hebben we genoten van het heerlijke eten en drinken, onder het genot van het gezang van de nachtegaal en een korte glimp van een kerkuil, wederom voor die ene geluksvogel. Natuurlijk hebben we de mannen weer achtergelaten, nadat we de spanning voor het optreden op het festival wat hadden opgevoerd. Terug op de vaste wal liepen twee vossen spelend voor de auto over de polderweg. Ik ben benieuwd wat we op het festival krijgen te zien! Dat moet mooi zijn. Dat kan bijna niet anders. En als ze niet durven, dan heb ik voldoende foto's van de mannen gemaakt en verhalen gehoord die de moeite waard zijn om met jullie te delen. Ha,ha...wat een schurken zijn het onder elkaar.

Invasie distelvlinders

De Vlinderstichting melde al dat 2009 een goed distelvlinderjaar lijkt te worden. Inmiddels loopt het aantal waarnemingen dagelijks op. Gisteravond zag ik in de Elzen (rand van de Biesbosch) overal groepjes met distelvlinders, tientallen op elke hoek. Ook de Atalanta's komen alweer regelmatig voor. Nadat de voorjaarsvlinders het al goed hebben gedaan, lijkt het er dus op dat de invasievlinders (die duizenden kilometers afleggen naar ons land)het dit jaar ook goed doen. Het word voor de macrofotografen dit jaar na een aantal zeer magere jaren waarschijnlijk een topjaar.

Regionaal festival te Schijndel.

Drie NVN verenigingen drie gezichten.

Om de 2 jaar organiseren NIB, VNF-E en NFD een regionaal festival waar de individuele leden hun kunnen laten zien. Zonder dit met elkaar afgesproken te hebben bleken veel nieuwe gezichten binnen de drie verenigingen zich op deze dag te presenteren en niet zonder resultaat. Het is leuk te zien hoe snel nieuwe mensen binnen verenigingen zich ontwikkelen en de kans krijgen zich te ontplooien op dit festival. Een traditie die vooral voortgang moet blijven vinden. Deze drie verenigingen hebben duidelijk een eigen identiteit en een eigen aanpak waardoor de dag een afwisselend karakter kreeg.

De organisatie lag dit jaar bij NIB. Zij hadden gezorgd voor een goede locatie, een zeer ontspannen sfeer en een losse presentatie zodat er een “huiselijke” sfeer ontstond. De zaal was goed gevuld zodat deze vereniging kan terugkijken op een geslaagde organisatie. Jammer dat zo’n aanpak in andere delen van het land geen navolging krijgt. Wat is er leuker dan te zien hoe andere verenigingen zich manifesteren. Het moet vooral geen krachtmeting onderling worden maar gewoon lekker ontspannen plaatjes en presentaties kijken.

Tot over twee jaar !

Mazzel...

Een paar dagen geleden kwam Steve Winter voorbij als winnaar in een van de categorieën van de World Press Photo 2008 met, jawel, "zijn" Snowleopard uit Ladakh (Noord-India). He dacht ik, die foto heb ik al een keer gezien, wat heet, meerdere keren. Zowel als overall winner van de Wildlife photographer of the year, en volgens mij ook nog in een of twee subcategorieën.

En ook toen lag een lichte ergernis al op de loer...

Dus nu moet ik er toch iets over schrijven, ennuh, ik heb de afgelopen jaren in meerdere jury's gezeten, dus ik weet dat de jury altijd gelijk heeft.

Kijk de foto is best spannend, heeft diepte, scherpte en er staat een heel mooi en zeldzaam beest op. En nee, het is niet makkelijk in de winter in Ladakh. Het is heel koud, er ligt veel sneeuw, het is ver weg, verlaten gebied en moeilijk te bereizen.Maar is het nou een mooie foto van een goede fotograaf, of is het vooral een mooi verhaal rond een foto van een zeer zeldzaam beest? Dit lijkt me een prima onderwerp voor discussie. Want is Steve Winter nou vooral fotograaf, of is het een doorzetter heeft ie gevoel voor marketing en is het een goede techneut? 

Laten we even naar de man zelf luisteren:  
After 10 months and a winter with little snow in Ladakh's Hemis High Altitude National Park, India, I was running out of hope of getting the picture I wanted. But one freezing morning I checked my remote-controlled camera and found a snow leopard had triggered it the night before, in the frame I'd dreamed of – in its true element.' Snow leopards are adapted to life in the mountains of central Asia. They have long, waterproof outer fur, dense woolly under-fur and large nasal cavities that warm the air as they breathe it in. This allows them to survive temperatures as low as -40°C. But the leopards can also tolerate the heat of the Gobi Desert, where temperatures can reach 40°C.

Canon EOS Rebel XT + 10-22mm lens at 16mm; 1/200 sec at f16; ISO 100; waterproof camera box + Plexiglass tubes for flashes; Trailmaster 1550-PS remote trigger.

Ik lees hier dan toch echt alleen een fotograaf met mazzel in. En natuurlijk, er is niets tegen mazzel, maar zegt dat dan gewoon. En kijk nou nog eens naar de foto, hij staat ook op deze nvn site, dit is niet de foto die hij wilde maken. Hij had hem anders in zijn hoofd. Hij heeft het  heel anders uitgekaderd, het beest had veel meer naar links het beeld in moeten komen lopen. Ook de andere gelauwerde Snowleopard foto's hebben hier last van. Beest kijkt weg, op de rug gefotografeerd, kijkt de verkeerde kant het beeld in. Fotograferen is meer dan onder moeilijke omstandigheden je camera's wegzetten, je infraroodlijnen leggen en om de zoveel dagen eens komen kijken of er al wat opstaat. 

Fotograferen is actief inkaderen, rekening houden met de kijkrichting, het juiste moment kiezen. Steve, van harte gefeliciteerd, maar mazzel dat ie er uberhaupt op staat. En juryleden van prestigieuze fotowedstrijden, kijk nog eens goed naar je foto's en de bijgeleverde verhalen.

Kwaliteit

‘Ik vind dat Grasduinen, waarin fotografie een pijler is, de lezer het hoogst haalbare moet bieden. Dat doen jullie nu niet. Het draait allemaal om winst maken. Maar kwaliteit betaalt zich uiteindelijk altijd uit, dus ik snap die vorm van management niet.
’Dit zijn mijn (ik ben hoofdredacteur van Grasduinen) woorden niet. Nee, ik citeer uit het interview dat onze redacteur Daniël Mulder met Danny Ellinger heeft gehad. Het volledige interview lees je in het februarinummer van Grasduinen

Natuurlijk heb ik dat interview al gelezen, want ik hecht waarde aan zijn mening. Danny is een goeie vent, een fantastische fotograaf en ‘zijn’ Foto Natura levert prima foto’s uit een enorme voorraad. Mede dankzij Foto Natura maken we maandelijks een mooie Grasduinen.

‘Mooie Grasduinen’ zeg ik. Maar is dat wel zo? Misschien ben ik wel de enige die dat vindt... Zou wel triest zijn.

Intussen heb ik aan lezers van Grasduinen gevraagd wat zij van het blad vinden. De reacties komen al enkele dagen binnen. Ik kom op deze plek t.z.t. met een samenvatting van al die meningen (negatief en positief, van ‘ik zeg m’n abo op’ tot ‘ga zo door Kees!’) terug.
Wordt vervolgd dus.

Kees Loogman,
Hoofdredacteur Grasduinen

P.S. Reageren mag, graag zelfs! Laat me weten wat je van Grasduinen vindt.

Fotokalender

Een nieuw jaar betekent ook weer nieuwe fotokansen. Bepaalde beelden die je in je hoofd had, maar die in 2008 niet zijn gelukt, kun je in 2009 weer opnieuw gaan proberen. En bepaalde soorten die je graag eens op de foto zou willen zetten, kun je dit jaar bewust gaan opzoeken.

Om het maximale uit het jaar te halen en een zo groot mogelijke kans van slagen te hebben, is het handig voor jezelf een fotokalender te maken. In zo'n fotokalender geef je per maand of jaargetijde aan welke onderwerpen je dan het best kunt fotograferen en vooral ook waar en hoe het licht daar valt. Wat willekeurige voorbeeldjes:

* Mei - grutto's in gebied X, vanuit auto, ochtend tegenlicht
* Juli - jonge steenuilen op muur bij Y, vanaf tweede week valt licht langs de bomenrij
* Augustus - bloeiende heide in gebied Z, zonsopkomst om 6.15 uur
* September - edelhertenbronst Veluwe

Een goed bijgehouden fotokalender zorgt ervoor dat je op het juiste moment op de juiste plek bent. Je bent minder tijd kwijt met het zoeken naar een (bepaald) onderwerp en/of standpunt, houdt meer tijd over voor het maken van de foto die in je hoofd zit en hebt dus meer kans op slagen!

Het maken van een fotoagenda kan het hele jaar door, en eigenlijk is ie nooit af. Je werkt hem doorlopend bij met nieuwe informatie die je opdoet in het veld, via medefotografen, of op het internet.

Hier enkele links die je alvast een eindje op weg kunnen helpen.


De Natuurkalender - wat is er al gezien?
Waarneming.nl - wat wordt waar gezien?
Vogelkijkhutten in Nederland - waar staan ze?
Google Maps - hoe valt het licht in de ochtend/avond?

En verder is het vooral een kwestie van heel veel buiten zijn, en een klein beetje van Google.

Vergeet trouwens niet in je fotokalender een paar gaatjes/vrije dagen te houden voor onverwachte, bijzondere gelegenheden, zoals de prachtige berijpte dagen van begin januari!

NVN Natuurfotograaf van het jaar 2009 selectie procedure

Het einde nadert…….

Niet alleen van het jaar 2008 maar ook het inlevertermijn van de door het NVN georganiseerde fotowedstrijd “NVN natuurfotograaf van het jaar 2009”. De inzendingen kwamen langzaam op gang, ik hoorde vaak ik moet de winnende plaat nog maken. Maar nu 2 weken voor sluiting iedere dag mailtjes, telefoontjes en natuurlijk vele inzendingen dus het leeft onder de verenigingen.

Hoe gaat de selectie verlopen…….

Dat is een vraag die ik nogal eens krijg. Om hier een antwoord op te geven geef ik hieronder kort het verloop.


• 2 Januari krijgen de juryleden de beschikking over alle foto's voor een eerste beoordeling. Uiteraard volledig anoniem. Uit de bestanden/bestandsnamen is de naam van de fotograaf niet te herleiden.

• 17 Januari De juryleden komen in Dordrecht bij elkaar om de definitieve uitslag per categorie samen te stellen en een overall winnaar te kiezen. Eventuele inzendingen die wel op tijd verzonden zijn(TNT datumstempel) maar na 2 Januari zijn binnengekomen worden meegenomen in de wedstrijd. De jury krijgt een totaaloverzicht over de individuele jurering van 2 Januari als uitgangspunt voor hun eindoordeel . Ook op deze dag worden alle beelden anoniem aan de jury getoond.

• 14 februari NVN Themadag en tevens bekendmaking van de winnende beelden. Peter Muller (juryvoorzitter) zal kort beargumenteren waarom de jury tot haar keuze gekomen is en de prijzen bij de winnende beelden worden uitgereikt.

Tips over natuurfotografie op Omroep Brabant

Vanuit het Natuurmuseum Brabant in Tilburg vond vandaag live de uitzending van het radioprogramma Brabant Leeft van Omroep Brabant plaats. Ik was opnieuw als voorzitter van het NVN te gast met tips over natuurfotografie. Deze keer met tips over de winter.

Met het wisselen van de seizoenen wordt in het programma Brabant Leeft aandacht geschonken aan natuurfotografie. In een interview met Eric Kolen en Bianca van Vugt heb ik enkele tips gegeven.

IJsstructuren
De winter is natuurlijk het seizoen van koude. Als het maar even vriest kun je al ijsstructuren fotograferen. Het is juist dan extra spannend, want als water bevriest komen er in het begin mooie lijnen en structuren in het ijs. En ijs kun je overal vinden. Een klein plasje op het pad of een klein slootje zijn ideaal. Ga dan vooral experimenteren. Kruip dicht op je onderwerp, zodat je onderwerp helemaal los komt van de omgeving. Let hierbij goed op diagonalen of herkenbare vormen die je beeld kunnen versterken. Je kan dan de mooiste abstracte foto’s maken.

Mist
Mist is een terugkeren fenomeen in mijn tips, maar in ieder seizoen op een andere manier. In de winter kan het snel dichtrekken met mist. De natuur verstilt helemaal en je omgeving wordt klein. Zeker als er dichte mist is, is dit een fantastische ervaring als je bijvoorbeeld midden op de hei bent. Wat heel leuk is om dit op de foto vast proberen te leggen. Zoek een boom en kader deze goed uit. Normaal is de boom een duidelijk onderdeel van zijn omgeving die je goed kunt herkennen, in dichte mist is dat anders. Het wordt spannend en de toeschouwer van je foto moet zijn fantasie laten spreken om een invulling te geven waar de foto gemaakt is. Zelfs midden in de stad kun je op dit soort dagen foto’s maken alsof je je in de vrije natuur bevindt.

Sneeuw en rijp
Het zijn vaak korte momenten in Nederland dat het rijpt of dat er sneeuw ligt. Twijfel niet en ga naar buiten met je fototoestel, zodat je optimaal gebruik maakt van dat unieke moment. Zorg voor goed opgeladen batterijen en neem voor alle zekerheid een reserve set mee, want met koude gaan batterijen korte mee. Vaak kom je ogen te kort en weet je niet waar je moet beginnen. Dit is heel veel mensen overkomen precies een jaar geleden. Op 22 december vorig jaar was het fabelachtig mooi in Nederland. Een enorm pak rijp en mooi licht. Kruip in je onderwerp, zoek kleine details of zoek het juist in het grootse. Let wel goed op met je belichting als je uitsnede of het landschap helemaal wit is. Als je camera een sneeuw of winterprogramma kent, gebruik dat dan. Ben je vaardig in het bedienen van je camera, zorg er dan voor dat je overbelicht. Vaak is het nodig om tot 2 stops te corrigeren. Doe je dat niet dan krijg je grauwe en te donkere foto’s en dat is natuurlijk erg jammer.

De volgende uitzending van Brabant Leeft op Omroep Brabant Radio waar ik te gast ben, vindt plaats op 22 maart 2009 tussen 12:00 uur en 14:00 uur en gaat natuurlijk over de lente. Ook dan vanuit Natuurmuseum Brabant in Tilburg, dat tijdens de uitzending gratis toegankelijk is voor iedereen.

Jaloers ....

Jaloers ben ik! Jaloers op de Noren en de Esten, en de Finnen ook denk ik, maar die waren er dit weekend niet ....

Ik was afgelopen zaterdag samen met Yannic, mijn oudste zoon, op het Internationale Natuurfotofestival van de BVNF, onze Vlaamse vrienden. Mooie presentaties gezien van onder andere David Pattyn (prachtige beelden van watervogels, maar ook schitterende landschappen uit het Groene Woud, het Nationaal Landschap in Brabant) en Erwin Christis (met fraaie beelden uit Noord-Oost Limburg). Over de rest van de presentaties liepen onze meningen een beetje uiteen.

Maar over twee dingen waren we het hardgrondig eens, Yannic en ik. De beste verteller was Fabrice Cahez. Hoewel in het Frans, waar Yannic dus niets van begreep, was Fabrice in staat de hele zaal op sleeptouw te nemen en ademloos te laten luisteren en kijken naar zijn verhaal over Renard, vossen dus. Dat ie daarbij ook nog prachtige beelden had, maakte het alleen maar mooier.

Maar de beste beelden kwamen van de Noren van Biofoto (Kai Jensen en Pal Brenne). Wat een schitterende landschappen, wat een wilde ongerepte natuur en wat een variatie. Maar vooral de luchten en sferen waren om jaloers op te worden. Het zachtste zachtroze, het meest betoverende blauw, radikaal rood en vurig oranje. En alle gradaties daartussen ...

Vervolgens kwam aan het eind van de dag Tönu Ling dat nog even bevestigen met zijn beelden uit Estland. Begeleid door eigen "live" muziek ook een presentatie om niet te vergeten. Ook hier de zachtste kleuren de de natuur te bieden heeft. Kleuren die wij misschien een keer op een late zomeravond te zien krijgen, kleuren die ons doen verlangen naar late zonsondergangen en lange, lange nachten. Kleuren waar je alleen maar jaloers op kunt zijn, kleuren die Nederland nooit bereiken ...

Of zou ik eerder mijn mijn bed uit moeten komen?!

Internetfotograaf

Ik ben vast niet de enige die 's avonds laat nog even langs wat websites loopt om te kijken of er nog wat valt te beleven op het gebied van natuurfotografie. Zo heb ik net nog even op de sites van Grasduinen (http://www.grasduinen.nl/), the International Federation of Wildlife Photographers (http://www.ifwp.net/) en SHAPE (http://www.shapeofnature.net/) gekeken.

Vooral die laatste wil ik graag even onder jullie aandacht brengen. Is namelijk een ontzettend leuk en sympathiek initiatief van vijf IFWP fotografen (jaja, waaronder ikzelf ...) om de natuurbeschermingsactiviteiten op de Nederlandse Antillen te ondersteunen. Mooie beelden van de expeditie die ze in februari van dit jaar naar Bonaire hebben gemaakt. Ga er eens kijken!

Verder is het leuk om te zien hoe we elkaar als fotografen overal weer tegenkomen. Zo lees ik een blog van Rene Alblas van Grasduinen die twee weken terug in Montier en Der was op het beroemde fotofestival aldaar. Laat ik daar nou gestaan hebben met een expositie van SHAPE. Een geweldige ervaring. Het hele dorp is dat weekend een grote fotoexpositie. Fotografen en foto's van over de hele wereld zijn hier te vinden. En niet alleen voor fotografen onder elkaar, nee, afgelopen editie waren er meer dan 37.000 bezoekers op het festival! Kijk op een laat of vroeg uur eens op http://www.festiphoto-montier.org/.

Maar, als je foto's en fotografen liever live dan van een beeldscherm bekijkt hoef je je ook niet te vervelen. Volgend weekend weer naar Belgie voor het festival van de BVNF. www.bvnf.be is de plek om te zien wat daar allemaal speelt. We treffen elkaar! Of daar, of in cyberspace!